direct naar inhoud van 2.6 Water
Plan: Meerendonk, deel 2
Status: concept
Plantype: projectbesluit
IMRO-idn: NL.IMRO.0796.0002130-1501

2.6 Water

2.6.1 Integraal waterbeheer

Onderstaand beleid voor integraal waterbeheer en de toepassing ervan in het bouwplan zijn opgesteld na samenspraak met het Waterschap Aa en Maas, in het kader van het watertoetsoverleg. Integraal waterbeheer beoogt een duurzaam en veerkrachtig watersysteem, waarbij kansen worden benut en functies zoveel mogelijk worden gecombineerd. De beleidsdoelen voor integraal waterbeheer zijn door de gemeenteraad op 14 juli 2009 vastgesteld in de nota Waterstad 's-Hertogenbosch. Het is een visiedocument dat is onderschreven door de verschillende actoren op het gebied van water in en rondom de stad. De nota beschrijft de wijze waarop 's-Hertogenbosch een mooi, robuust en klimaatbestendig watersysteem zal houden, nu en in de toekomst.

Het waterbeheerplan van het Waterschap Aa en Maas uit 2010 beschrijft de hoofdlijnen voor het te voeren beleid voor de periode 2010-2015, met een doorkijk naar 2027. Hierin zijn acht uitgangspunten geformuleerd:

  • 1. Wateroverlastvrij bestemmen
  • 2. Gescheiden houden van vuil water en schoon hemelwater;
  • 3. Doorlopen van de afwegingsstappen: 'hergebruik - infiltratie - buffering - afvoer';
  • 4. Hydrologisch neutraal ontwikkelen: compenseren van verhardingstoenamen;
  • 5. Water als kans
  • 6. Meervoudig ruimtegebruik;
  • 7. Voorkomen van vervuiling;
  • 8. Waterschapsbelangen, zoals de Keur en zoneringen.

In ruimtelijke plannen binnen de gemeente 's-Hertogenbosch worden bovenstaande uitgangspunten zoveel mogelijk meegenomen in de planvorming.

Het projectgebied ligt op circa van 2,60 m boven NAP tot 3,00 meter boven NAP en is van oudsher een drassig poldergebied. Het huidige polderpeil is 1,90 meter boven NAP. Overtollig water wordt afgevoerd naar de wijk Zuid met behulp van een gemaal nabij de Pieter Langendijksingel. In Zuid zorgt het polderwater voor de doorspoeling van de stedelijke waterlopen. Bij de Pettelaarseweg slaat een gemaal het water uit op de singelgracht: de Dommel.

Het polderpeil blijft gehandhaafd op het huidige niveau van 1,90 meter boven NAP. Voor een voldoende drooglegging dient het toekomstige maaiveld daarom minimaal te worden opgehoogd tot 3,30 meter boven NAP.

De nieuwe ontwikkeling moet waterneutraal worden gebouwd: ze mag niet leiden tot een toename van de bestaande waterafvoer uit het gebied. Omdat deze afvoer toeneemt bij een toename van de verharding (door woningen, bestrating et cetera), moet de ontwikkeling voldoende ruimte voor waterberging reserveren. De bergingscapaciteit van het nieuwe stedelijke watersysteem moet daartoe worden ontworpen op een bui die eens in de 10 jaar voorkomt. Hiervoor is de HNO-tool (Hydrologisch Neutraal Ontwikkelen) van het Waterschap Aa en Maas gebruikt.

De omvang van de benodigde bergingscapaciteit is beoordeeld op het niveau van het nieuwe woongebied Meerendonk in zijn geheel. Bergingscapaciteit is gevonden in het behoud van een natuurlijke laagte (kwelgebied), een opgehoogd zandpakket en in de aanpassing van de poldersloot rond het nieuwe woongebied. Door in het woongebied Meerendonk voldoende berging te creëren kan deze tevens worden benut voor het afkoppelen van delen van de naastgelegen bestaande Gestelse Buurt.

Afvalwater en schoon regenwater moeten gescheiden blijven. Het regenwater dient bij sterke voorkeur oppervlakkig te worden afgevoerd naar het oppervlaktewater. Het afvalwater wordt via de riolering verzameld in een rioolgemaal. Dit gemaal pompt het afvalwater naar het rioolsysteem van de wijk Zuid vanwaar het naar rioolwaterzuivering Treurenburg wordt gepompt.

2.6.2 Technische uitwerking

De waterhuishouding in het nieuwe woongebied wijzigt nauwelijks. Alleen de waterloop aan de zuidzijde van de ontwikkeling wordt in noordelijke richting verschoven en gaat deel uitmaken van het woongebied. Woongebied Meerendonk krijgt een watersysteem dat regenwater en afvalwater volledig scheidt. Het afvalwater zal verzameld worden in een vuilwatersysteem, het regenwater zal in het gebied zelf worden geborgen en worden afgevoerd met 1,3l/sec/ha. Buiten het nieuwe woongebied Meerendonk worden in de bestaande Gestelse Buurt drie straten afgekoppeld. De afgekoppelde straten zullen hun water voor 50% bergen in de ondergrond en voor 50% lozen op het oppervlaktewater binnen het nieuwe woongebied. In het nog onverharde gebied lagen enkele poldersloten ter ontwatering van het gebied. Deze sloten zullen worden gedempt; het verlies aan bergingscapaciteit van 250 m3 wordt in het woongebied zelf gecompenseerd.

Uitgaande van een toename van de verharding van 4 hectare en grotere aanvoer vanaf de Gestelse Buurt is de bergingsopgave in totaal bijna 1.950 m3. Deze opgave wordt als volgt opgelost:

  • 1. Via oppervlakkige afvoer kan water worden gebracht naar het natuurgebied ten noorden van de Brede Bossche School. Het gebied heeft een oppervlakte van 10.000 m2. Een schijf van 0,1 m bovenop dit oppervlak leidt tot een bergingscapaciteit van 1.000 m3. Dit gebied wordt via een drainagesleuf langzaam (1,3l/sec/ha) ontwaterd op de waterloop. Voor hevige regenval wordt een slokuit 0,1 m boven het waterpeil aangelegd.
  • 2. Uitbreiding van de bestaande waterlopen met een oppervlakte van 2.030 m2 en met een schijf van 0,3 meter betekent 609 m3 aan bergingscapaciteit.
  • 3. De taluds van de westelijke waterloop worden verflauwd, van 1:1,5 naar 1:3. Dit levert ruim 60m3 aan bergingscapaciteit op.
  • 4. Er wordt 123 m3 van het afgekoppelde water uit de Gestelse Buurt geïnfiltreerd.
  • 5. Ook neemt de bergingscapaciteit toe door de ophoging van de bodem. De tuinen wateren af op een zandpakket en een transportsleuf vanwaaruit water infiltreert in het opgebrachte zandpakket. Er wordt een porositeit van 30% aangenomen voor het zand en een toegestane tijdelijke stijging van het grondwater van 10 cm. Dit leidt tot ruim 200 m3 aan bergingscapaciteit.

Het gebied kan in totaal ruim 1.950 m3 water bergen (zie tabel). Hiermee wordt voldaan aan de waterbergingsopgave voor woongebied Meerendonk.

  Oppervlakte gepland
(m2)  
Toegestane peilstijging (m)   Bergingscapaciteit
(m3)  
Infiltratie       123  
Berging in opgehoogd pakket   6900   0.1 * 30%   207  
Berging natuurgebied   9600   0.1   960  
Berging watergang   2.030     609  
Berging talud   210   0.3   63  
Totaal       1962  
2.6.3 Beheer en onderhoud

In dit gebied vindt een verandering van inrichting van areaal plaats. Een deel van het areaal krijgt een dubbele functie: het natuurgebied wordt gebruikt voor recreatie en voor waterberging. Omdat dit deel in de openbare ruimte ligt en multifunctioneel is, ligt het voor de hand dat dit gedeelte door de gemeente wordt onderhouden. De ijsbaan wordt momenteel ook onderhouden door de gemeente en dit zal onveranderd blijven. Wat betreft de waterlopen wordt het volgende opgemerkt. Omdat waterbeheer een waterschapsfunctie betreft, ligt het voor de hand dat het waterschap Aa en Maas een deel van deze waterlopen zal onderhouden. Echter, er is nu een overmaat van water in het gebied. Daarom zal het Waterschap Aa en Maas de huidige leggerwaterloop aan de westzijde van het plangebied (met een uitbreiding ten opzichte van de huidige situatie met 847 m2) blijven onderhouden en zal de gemeente de waterloop aan de oostzijde van het plangebied onderhouden tussen de woningen en het toekomstige recreatiegebied ten oosten van het nieuwe woningen.